دود آتش افروزی در سفارت عربستان به چشم چه کسی رفت؟

مهرداد فرهمند


ماجرای حمله به سفارتخانه عربستان سعودی در تهران و کنسولگری این کشور در مشهد و واکنش‌های دولت‌های عربی به این حملات، به نظر می‌رسد بیش از همه، به زیان وجهه دولت حسن روحانی تمام شده است.
همین یک هفته پیش بود که آقای روحانی در سخنرانی در همایش «وحدت اسلامی» گفت که دولتش «از روز اول به جهان پیشنهاد جهان بدون خشونت را داده و اعلام کرده که هر مشکلی در هر حدی که باشد بر سر میز مذاکره و گفتمان قابل حل است». «هر مشکلی» قاعدتاً باید شامل اعدام یک روحانی شیعه ناراضی در عربستان سعودی هم بشود، پس بیراه نیست اگر از رئیس جمهور پرسیده شود چرا اجازه داده است به جای آنکه این مشکل بر سر میز مذاکره حل شود، عده‌ای پیش چشمان پلیس کشورش به حریمی تجاوز کرده‌اند که دولت خود او، متعهد به پاسداری از آن است.
اینکه آقای روحانی روز بعد گفت که حمله به سفارتخانه و کنسولگری، کار «افراد و گروه‌های خودسر» و «جمعی افراد افراطی» بوده به نظر نمی‌رسد برای ناظران چندان قانع کننده باشد وگرنه رسانه‌های عربی به‌صراحت از نیروهای بسیج به عنوان حمله کنندگان نام نمی‌بردند. پیشینه فعالیت گروه‌هایی که آقای روحانی از آنها با عنوان خودسر یاد می‌کند و حملاتی که پیشتر به سفارتخانه‌های دیگر دولت‌ها کرده‌اند، قرائن کافی به دست ناظر داخلی و خارجی می‌دهد که آنها را چندان هم خودسر ندانند و باور داشته باشند که این گروه‌ها برای انگیزه‌ها و اهداف مشخصی سازماندهی شده‌اند و نه آنکه صرفاً عده‌ای از مردم باشند که خشم و هیجانشان را بروز می‌دهند.
بدیهی است که برای مدیران امنیتی از ساعت‌ها قبل قابل پیش بینی بوده که نمایندگی‌های سیاسی و کنسولی عربستان سعودی در تهران صحنه تحرکات اعتراض آمیز خواهند شد، خود سعودی‌ها هم پیشاپیش این ساختمان‌ها را کاملاً تخلیه کرده و رسماً به دولت ایران در خصوص حمله به هیئت‌های نمایندگی‌شان هشدار داده بودند. بنابراین باز هم برای ناظر داخلی یا خارجی پذیرفتنش سخت است که نیروی انتظامی پیشاپیش تدابیری نیندیشده و توان کافی برای کنترل جمعیتی چندصد نفره را نداشته، و مجبور شده کناری بایستد و اجازه دهد افرادی به داخل ساختمانی حفاظت شده بریزند و غارتش کنند، همان نیروی انتظامی که نشان داده اگر لازم باشد می‌تواند جمعیت‌های چند هزار نفره را قاطعانه پراکنده و سرکوب کند.
آقای روحانی نمی‌تواند انتظار داشته باشد که ناظران، سخن اخیر او را به راحتی بپذیرند که گفته است: «همه مسئولان نظام عزم قطع دارند که با این خودسری‌ها و اعمال مجرمانه برخورد جدی شود». همین دیروز بود که در خطبه‌های نماز جمعه تهران که تریبون رسمی نظام جمهوری اسلامی به شمار می‌رود و خطیبش، «رهبر انقلاب اسلامی» را نمایندگی می‌کند پیش بینی شد که خون شیعیان همه بلاد اسلامی به جوش خواهد آمد و «آل سعود جنایتکار» هزینه سنگینی خواهد پرداخت. آیا غیرمنطقی است که ناظر داخلی یا خارجی، ارتباطی میان سخنان خطیب جمعه و حمله کنندگان به سفارتخانه و کنسولگری ببیند و این حمله‌ها را حاصل همین "جوشش خون شیعیان" و بخشی از هزینه‌ای بداند که قرار است حاکمان عربستان سعودی بپردازند؟
اگر فردا روزی آقای روحانی یا کارگزاران سیاست خارجی دولتش بخواهند در جایی پای قراردادی را امضا کنند یا تعهد و وعده‌ای بدهند، در اعتبار امضایشان یا توانشان در عمل به تعهد و وفای به عهد ابراز تردید نخواهد شد؟ نخواهند گفت که او حتی در پایتخت دولت خود از پیگیری سیاست‌هایش و عمل به تعهداتش ناتوان است؟ اینکه جمعی چند صد نفره و به قول خودش خودسر و افراطی می‌توانند هر وقت بخواهند هر آنچه رشته را پنبه کنند؟ اینکه آیا بهتر نیست به جای حسن روحانی روی حرف آنانی در ایران حساب کنند که با اشاره‌ای تلویحی می‌توانند جمعی را بسیج کنند و دولتی را بی آبرو کنند؟
مسئولان جمهوری اسلامی در سخنانشان خطاب به «جهانیان» معمولاً تاکید می‌کنند که ملت‌ها را بیش از دولت‌ها خطاب قرار می‌دهند. شاید دولت‌هایی چون عربستان سعودی سر آشتی با ایران نداشته باشند و هیچ فرصتی را برای متهم کردن ایران به افروختن آتش فرقه گرایی و بی ثباتی از دست ندهند، اما اکنون بین مردم عادی هم، به‌سختی می‌توان کسی را یافت که حمله به سفارتخانه و کنسولگری عربستان سعودی را بپسندد و آن را صرفاً عمل خودسرانه جمعی کوچک بداند. حملات به نمایندگی‌های عربستان سعودی در ایران در واقع خدمت بزرگی به دستگاه تبلیغاتی پرنفوذ و گسترده این کشور کرد تا برای ادعاهای خود علیه ایران شاهد و قرینه پیدا کند.
شاید اکنون ناظر داخلی و خارجی بیش از گذشته بر آن باشد که در ایران باید چشم به آن کسی داشت که افروخته‌تر شدن آتش تنش میان ایران و همسایگانش در منطقه را به سود خود می‌بیند نه آنکه آتش این دود به چشمش می‌رود.

منبع: بی بی سی

مقالات و دیدگاه ها

IMAGE
در نقد سخنان حجت الاسلام احمد خاتمی
مهندس امیر خرم: در روز بیست و دوم بهمن ماه و در سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، ریاست...
IMAGE
دادستان و توجیه مرگ
علی مزروعی: دادستان تهران درباره مرگ کاووس سیدامامی اینگونه نوضیح داده است:...
IMAGE
صاعقه مرگ سیدامامی در زندان
عمادالدین باقی: یکشنبه ۲۲ بهمن ۹۶ ساعت ۳ بامداد در خبرها تیتری دیدم که چون صاعقه...
IMAGE
ظهور دوباره احمدی نژاد
احمد زیدآبادی: از نگاه من محمود احمدی نژاد، به عنوان یک مدیر اجرایی، آدم متوهمی...
IMAGE
جاسوسی فعالان محیط زیست و خیانت خیرین مدرسه ساز!
رضا علیجانی: وقتی رهبران یک کشور توهم توطئه داشته باشند همین امر به بدنه امنیتی...
IMAGE
راه حل را از یک جای دیگری از یک گروه مستقلی باید آغاز کرد
بخش هایی از نطق دکتر عبدالکریم سروش در مورد اعتراضات سراسری در ایران: خیلی عجیب...
IMAGE
دکتر سیدامامی؛ قتل، نه خودکشی
مرتضی کاظمیان: دکتر کاووس سید امامی، استاد جامعه‌شناسی و علوم‌سیاسی، و کنش‌گر...
IMAGE
انتخاب “پوشش”، حق زنان است
نرگس محمدی: سال‌هاست “پوشش زنان”، دستمایه حکومتگران در سیطره بر جامعه، تحکیم...
خوش خدمتی یک قاتل! در پاسخ به یاوه سرایی های جلال الدین فارسی درمورد امام موسی صدر
علیرضا کفایی: جلال‌الدین فارسی مجدداً سخنان قبلی خود علیه امام موسی صدر و میرحسین...
IMAGE
روایت یک وکیل فرانسوی از مرحوم قطب‌زاده و آقای خمینی در پشت صحنه انقلاب
سی و هشت سال پس از سقوط رژیم شاه، کریستیان بورگه (Christian Bourguet)، وکیل فرانسوی از نقشش...

مصاحبه ها

IMAGE
پایداری، عیار گفت‌وگوی ملی
بررسی گفتگوی ملی در میان جناح ها در مصاحبه آسمان آبی با مهندس امیر خرم: گفت‌وگوی...
IMAGE
امید در جامعه‌شناسی
گفتگوی مجله خبری انجمن جامعه شناسی با سارا شریعتی: سوال: اگر بتوان گفت خوانش فلسفه...
IMAGE
دلایل اقتصادی در انقلاب ۵۷
گفتگوی عصر ایران با دکتر علی رشیدی: ایران در سال‌های ۱۲۸۵ و ۱۳۵۷ خورشیدی دو انقلاب...
IMAGE
احمد خمینی به دنبال رهبری آینده بود
پرونده ویژه زیتون در گفت‌وگو با حجت الاسلام حاج احمد منتظری: زیتون-احسان...
IMAGE
«اهداف مطرح شده در انقلاب ، عینیت پیدا نکرد»
گفتگوی دکتر حبیب الله پیمان با انصاف نیوز: «حبیب‌الله پیمان»، فعال سیاسی، ضمن...
IMAGE
ضرورت اصلاح قوه قضاییه
گفتگوی روزنامه اعتماد با محمد جواد فتحی، نماینده مجلس:   درحالی که رییس قوه قضاییه...
IMAGE
سنگ بنای «سپاه» صبح 23 بهمن گذارده شد
گفت و گوی روزنامه سازندگی با مهندس محمد توسلی: بیست‌وسوم بهمن 1357 اولین روز پیروزی...
IMAGE
گفت و گوی جوادکاشی با پیمان؛ رادیکالیسم،با حفظ ارزش‌های بنیادین لیبرالیسم
گفت وگوی ایران فردا با دکتر حبیب الله پیمان: ایران فردا - (محمدجواد...
IMAGE
دولت موقت قراردادهای اتمی را فسخ نکرد بلکه آنها را معلق گذاشت؛ گفتگو با فریدون سحابی
گفت‌و‌گوی «نسیم بیداری» با دکتر فریدون سحابی: دکتر فریدون سحابی (۱۳۱۶) استاد...
IMAGE
دولت باید در مسائل سیاسی و اقتصادی قاطعیت به خرج دهد
گفتگوی محمد بسته نگار با اعتماد آنلاین: محمد بسته نگار در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین...