سخنی با فقهای مکرم شورای نگهبان

hojati kermani

محمدجواد حجتی کرمانی

من مظلومم و به‌حکم «لا یحب الله الجهر بالسوء من القول الامن ظُلم»، در این نوشته بدون «جهر به سوء» از خودم دفاع می‌کنم. حضرات «نا مؤیّد» دیگر منجمله سیّدین سندین داماد و پدرزن (حضرت آیت‌الله سیدمحمد بجنوردی و حجت‌الاسلام سیدحسن خمینی) به قدر کافی و حتی بیشتر از حدّ لزوم عِدّه و عُدّه دارند که از خودشان دفاع کنند امّا این حقیر یک لاقبا که دستم به هیچ عرب و عجمی بند نیست و برخلاف تصور بسیاری که مرا با بزرگانی عظیم‌القدر بسیار نزدیک می‌دانند و حتی «مشاور» می‌پندارند، چنان نیستم که می‌پندارند... باری من در این دفاعیه تنها یک رفیق شفیق قدیمی دارم از دارالامان کرمان «سیّدمحمود» نام که از اولاد زهراست و پدرم با پدرش صیغة اخوّت خوانده بودند و مادرش با مادرم همگو و همدرد و هم‌سخن بودند...

* * *

من در این نوشته از خودم دفاع می‌کنم اما اساس دفاع من برمی‌گردد به یک ادّعای عامّ مستدل و آن این است که حضرات بزرگوار شورای نگهبان دامت برکاتهم که قاعدتاً باید تجسّم و تبلور درآمیختگی فقه و سیاست باشند (چرا که در مقامی‌اند که صد درصد هم سیاسی است هم فقهی) اما در ردّ گسترده نامزدهای مجلس شورا و خبرگان، سخت بی‌سیاستی کرده‌اند!...

این نویسنده کمترین، بی‌اطلاع از سیاست نیست و بیش از ۶۰ سال است که با سیاست زیسته و سال‌های سال، قبل و بعد از زندانِ ۱۰ ساله ـ و به‌خصوص در ۱۰ ساله زندان ـ به‌صورت میدانی و رودررو، تمرین سیاست‌آموزی و سیاست‌فهمی داشته است و اکنون خود را مستدلاً و با ارائه شواهد و قرائن، مجتهد سیاسی می‌داند.

این حقیر سراپا تقصیر، بر آن است که شورای محترم نگهبان نه تنها سیاست ندارد بلکه کاملاً برخلاف مقتضای سیاست (سیاست عقلی و عرفی و شرعی) عمل کرده و می‌کند. و اما دلیل:

حضرات آقایان بزرگوار شورای نگهبان، بیش از هرکس و هر گروه به حوزة علمیّه قم ـ صانها الله عن الحدثان ـ تعلّق دارند و باید حرمت حوزه را بیش از هرکس و هر گروه نگه دارند. اما وقتی می‌بینیم آقایان برخلاف نظر صریح تنی چند از مراجع بزرگوار قم عمل می‌کنند و چنان بی‌اعتنایی می‌کنند که گویی اصلاً نه مرجعیتی در کار است و نه مراجع احترامی دارند، معلوم می‌شود که اصلاً حضرات بزرگوار در حوزه عملکرد علمی و فقهی خودشان هم، سیاست ندارند تا چه رسد به حوزه عمومی به‌خصوص جوانان و دانشگاهیان و روشنفکران دینی صاحب‌نظر به‌اصطلاح دگراندیش.

آقایان بزرگوار بی‌اعتنا به افکار قشری وسیع از عامه مردم و نیز تحصیل‌کردگان و روشنفکران و دانشگاهیان و اهل اطلاع و مطالعه عمل می‌کنند.

می‌گویند «احترام امامزاده با متولی است». وقتی شورای نگهبان احترام مرجعیت را ندارد چه توقعی است که مردم دیگر، به‌خصوص جوانان و بالأخص اهل سیاست و فرهنگ به مرجعیت و روحانیت احترام بگذارند؟ وقتی مردم می‌بینند حضرات بی‌توجه به افکار عمومی ـ که حوزه‌های علمیه و دانشگاهیان و روشنفکران دینی و غیرهم در گروه کثیری از داوطلبان مجلس و خبرگان خود را نشان می‌دهند ـ این‌قدر بی‌اعتنا و توجهند، چه انتظاری می‌توان از عامه مردم، برای شرکت «گسترده!» در انتخابات داشت؟ در این بخش بیشتر صحبت نمی‌کنم و می‌روم بر سر دفاع از خودم:

* * *

ـ همان‌گونه که در نامه اعتراضی‌ام خطاب به فقهای بزرگوار نوشته‌ام، حقیر در انتخابات مجلس خبرگان دومِ رهبری در امتحان اجتهاد قبول شدم و در انتخابات شرکت کردم و از کرمان به نمایندگی مجلس خبرگان رهبری برگزیده شدم و هشت سال نماینده خبرگان بودم. به آقایان یادآور شده‌ام که مجرای «استصحاب»، «یقین سابق» و «شک لاحق» است و این قاعده اصولی که عقلانی و عرفی است مورد عمل شورای نگهبان قرار نگرفته است علی‌الخصوص که این دفعه حتی مرا برای امتحان مجدّد هم فرانخواندند هرچند در اصل لازم هم نبود.

علاوه، من چند صفحه از تقریرات درس «حاج‌آقا روح‌الله خمینی» را که در حدود ۶۰ سال پیش نوشته بودم ضمیمه کردم که دلیل دیگری بر اجتهاد من است البته با تمسک به استصحاب، دلیل سوم من اجتهاد فقهی و سیاسی خودم در مورد حکم قتل سلمان رشدی مرتد بود که گفته بودم «مخاطب» این حکم «دولت ایران» نبوده است چرا که دولت ایران به‌حکم «اوفوا بالعقود» ملزم به اجرای معاهدات بین‌المللی است پس اجرای حکم اعدام برای دولت ایران حرام است زیرا دولت ـ به‌اصطلاح حوزوی، تخصصاً یا تخصیصاً ـ مشمول حکم امام نیست. و بر این اساس بود که مشکل حقوقی ما با دولت انگلیس حل شد.

* * *

این بود اجمالی در مورد دفاع از خودم در حوزه فقاهتی که در قلمرو وظایف فقهای شورای نگهبان است و بزرگواران حقوقدان در این مورد نظری نمی‌دهند و نباید بدهند.

اما سخن من در نامه‌ام منحصر به این قسمت نبود و بلکه از باب «دفع دخل مقدر» از لحاظ سیاسی هم یادآور شده بودم که حقیر مانند هر صاحب‌نظر مستقل سیاسی با وصف ایمان و وفاداری به انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی و رهبری امام خمینی و حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، نظرات خاص سیاسی خودم را دارم و همان‌گونه که فقهای عظام با وصف احترام به یکدیگر، صریحاً نظر مخالف یا موافق خود را در برابر همگنان خود ابراز می‌دارند، حقیر هم در همه موارد و مصادیق خاص سیاسی اعم از داخلی و خارجی و اعم از نظری و عملی، نظر مستقل خودم را ابراز داشته‌ام و ابراز خواهم داشت و این اختلاف و تفاوت نظر سیاسی، هیچ‌گاه به ارادت و عشق و علاقه‌ام به انقلاب و رهبر فقید و رهبر جدید انقلاب کوچک‌ترین خدشه‌ای وارد نکرده و نخواهد کرد...

* * *

و سرانجام یک سؤال:

آقای جنتی و فقها و حقوقدانان شورای نگهبان از چه می‌ترسند؟!... من و امثال من از صاحبان رأی آزاد که احیاناً با آراء حضرات آقایان سازگار نیست، چرا باید از حق خود محروم گردیم؟ و چه کسی شک دارد که ردّ یا عدم قبول امثال این حقیر، جنبه فقهی ندارد و صد درصد سیاسی است. کاش سیاسی بود! ضد سیاسی است! آقایان نه‌تنها فقه و سیاست را درهم نیامیخته‌اند، بلکه روشی کاملاً غیرسیاسی و ضد سیاسی پیش‌گرفته‌اند... (غیرسیاسی به معنای منفی یعنی بی‌سیاستی!...) ۱

والسلام

پی‌نوشت:

۱ آقایان هم می‌فرمایند ما سیاسی عمل نمی‌کنیم و مقصودشان این است که دیدگاه‌ها و عملکرد سیاسی نامزدها در رد و قبول آنان مؤثر نیست!... و کیست که به این دعوی باور کند حتی خودشان؟!

مقالات و دیدگاه ها

IMAGE
لحظات دردناک وگذرای بازگشت به آدمیت خویش
دکتر حبیب الله پیمان: دربرابر مصایب انسانی ازهرنوعش نمی توان بی تفاوت ماند. احساس...
IMAGE
نماینده کدخدا و اصلاح طلبان
تقی رحمانی: قدیم می گفتن دیدن کدخدا ده لازم است. روحانی هم به درستی می گوید امریکا...
IMAGE
نامه دبیرکل نهضت آزادی ایران به ریاست دانشگاه علامه طباطبایی درپی لغو مجوز سخنرانی ایشان
میزان: مهندس محمد توسلی دبیرکل نهضت آزادی ایران و اولین شهردار تهران پس از انقلاب...
IMAGE
احمد و محمود و محمّد: نگهبانان تبعیض و تعدّی
دکتر عبدالکریم سروش: بنده‌ی پیر خراباتم که لطفش دائم است ورنه لطف شیخ و زاهد گاه...
IMAGE
فقط بازرگان می‌توانست
مهندس توسلی، در دیدار با اعضای انجمن فرهنگ و سیاست دانشجویان دانشگاه شیراز شرايط...
IMAGE
پیام مهندس محمد توسلی، دبیرکل نهضت آزادی ایران، در سپاس از ملت شریف ایران
میزان: مهندس محمد توسلی، اولین شهردار تهران پس از انقلاب و دبیر کل نهضت آزادی...
IMAGE
سلامت رجایی و سرطان استبداد
عبدالکریم سروش: تولد علیرضا خجسته، کسالتش اندوهبار ولی شجاعتش دلیری‌زاست و فقط...
IMAGE
همچو ایوب در بلا خوش باش!
محسن کدیور:  سالروز تولد علیرضا رجایی است. این یادداشت کوتاه* که با چشم تر نوشته...
IMAGE
علیرضا رجایی؛ نماد «متانت، نجابت و شرافت»
حسن یوسفی اشکوری: اگر کسی از من بپرسد با شناختی که شما از دکتر علیرضا رجایی دارید،...

مصاحبه ها

IMAGE
بیانیه های الجزایر در گفتگو با بهزاد نبوی
گفتگوی سایت جماران با مهندس بهزاد نبوی: بهزاد نبوی در این گفت و گو، به بازخوانی،...
IMAGE
بازخوانی مصاحبه مهندس توسلی با صدا پیرامون پیامد های اشغال سفارت آمریکا و گروگانگیری
گفت وگوی هفته نامه صدا با مهندس محمد توسلی: زمانی که دانشجویان انجمن‌های اسلامی...
IMAGE
درس ها و عبرت هایی از اشغال سفارت آمریکا
گفت و گوی نشریه دانشجویی مدار با مهندس محمد توسلی:   دانشجویان همواره  قلب تپنده...
IMAGE
تولد کوروش را به‌نام روز همبستگی اقوام ایرانی نامگذاری کنید
 گفت و گوی مهندس امیر خرم با روزنامه آسمان آبی: از زمانی که از تعامل سه‌حوزه تمدنی...
IMAGE
از جریان نفوذی شکست خوردیم. گفتگو با ابراهیم یزدی
سید مهدی دزفولی - تاریخ ایرانی: دکتر ابراهیم یزدی از چهره‌های شناخته‌شده و...
IMAGE
ضرورت گسترش دموکراسی مشارکتی برای پر کردن شکاف‌های قومی در خاورمیانه
گفتگوی روزنامه همدلی با دکتر حبیب الله پیمان: وضعیت آشفته منطقه خاورمیانه،...
IMAGE
«خوانشي از آغاز و انجام جريان موسوم به ملي - مذهبي» در گفت‌وشنود منتشرنشده با دكتر ابراهيم يزدي
محمدرضا كائيني: سياستمداران معمولاً شخصيتي چندلايه دارند و پس از رسيدن آنان به...
IMAGE
سلبریتیزه شدن روشنفکران و مابقی قضایا
گفتگوی صدا با مقصود فراستخواه:   با توجه به نوع کنشگری روشنفکران، آیا می‌توانیم...
IMAGE
یزدی در مسیر دموکراسی دچار چپ روی و راست روی نشد
گفتگوی روزنامه ابتکار با مهندس محمد توسلی: علیرضا صادقی: دفتر تاریخ معاصر ایران...
IMAGE
طالقانی؛ اسلام رحمانی و گفتمان آزادی
گفتگوی روزنامه همدلی با محمد توسلی : انقلاب به بلوغ رسیده و در آستانه چهل...