اصلاح‌طلبی یک روش است که سنت مصدقی-بازرگان است

taghi rahmani

تقی رحمانی

مصدق در اوج قدرت هم اعلام جمهوری نکرد. اصلاح‌طلبان می‌توانند اصلاح‌طلب روشی هم باشند. اما جریان اصلاح‌طلب دوره اصلاحات در روش ادبیات حذف داشت هم با اپوزیسیون و هم با جناح راست.
این ادبیات و روش سنت خودی و غیر خودی را تقویت می‌کرد. این نقد به اصلاح‌طلبان دوره اصلاحات وارد است. اما چرا این نقد را باز کردم؟
برای این‌که حجاریان گاه در سیاست صحیح نمی‌گوید. یعنی واقع نمی‌گوید. وی می‌گوید که اصلاح‌طلبان در انتخاب شرکت کردند تا مانند نهضت آزادی از قدرت سیاسی حذف نشوند.
در این جمله چند خطای وجود دارد که حجاریان به آن توجه نداشته است.

نخست این‌که نهضت آزادی و ملی-مذهبی ها حذف شدند تا در انتخابات شرکت داده نشوند چراکه این جریان تنها جریان مستقلی بود که بعد از روحانیت در جامعه پایگاه داشت.
دوم این‌که دهه ۶۰ انتخاباتی در ایران برگزار نمی‌شد تا دران شرکت کرد اما باز نهضت آزادی کاندیدا می‌شد ولی رد می‌شد.
سوم آن‌که انتخابات در ایران بعد از انقلاب از دهه ۱۳۶۰ از مجلس پنجم شکل بهتری پیدا کرد که باز ملی-مذهبی ها در آن وارد شدند.
چهارم این‌که اصلاح‌طلبی عنوان عام است بالطبع جریانی که در قدرت هم نیست اما روش اصلاح‌طلبی دارد در این مورد پیش‌کسوت است. در نتیجه در همین انتخابات اصلاح‌طلبان مشارکتی در عمل حذف شدند از سال ۱۳۸۸ این جریان در بازی نیست. آیا به خاطر عدم شرکت در انتخابات حذف شدند؟
پنجم این‌که این انتخابات پیروزی اصلاح‌طلبی بود نه پیروزی مشارکت یا مجاهدین انقلاب.
ششم این‌که اصلاح‌طلبان مشارکتی هماهنگ در این انتخابات مدنظر نبودند. اما ملی-مذهبی ها و نهضتی‌ها با وجود محدودیت فراوان کنش انتخاباتی روشنی داشتند که همان روش اصلاح‌طلبی است.
هفتم این‌که حجاریان باید توجه کند روش اصلاح‌طلبی که وی در دهه ۱۳۶۰ با آن سر جنگ داشت با سنت بازرگان در ایران زنده ماند.
هشتم این‌که تاریخ را بهتر است درست روایت کنیم.
نهم این‌که به امید استمرار و به نتیجه رسیدن اصلاح‌طلبی در ایران که به اصلاح‌طلبی نیاز دارد که اول به ایران بعد به گروه و بعد به خود بیاندیشم.

این هم سنت سحابی در ایران بوده که منتظری هم چنین کرده است امید است که دیگران هم‌چنین کنند چراکه ما برای رسیدن به فضای باز به رفتار اصلاح‌طلبی مستمر نیاز داریم

مقالات و دیدگاه ها

IMAGE
خداحافظ طاهرآقا
درباره طاهر احمدزاده موسس کانون نشر حقایق اسلامی مشهد محمد هادی هادی زاده یزدی:...
IMAGE
خاطراتی از طاهر احمد زاده
مهندس محمد توسلی: می خواهم به طور خلاصه و به بهانه درگذشت مرحوم طاهر احمدزاده هروی...
IMAGE
راهبرد پیش رو: "تقويت فرآيند گذار به دموكراسي"
مهندس محمد توسلی: در دوران دوازدهمين انتخابات رياست جمهوري اردیبهشت 1396 و همچنين...
IMAGE
صفر ریال/خاطره مرحوم احمدزاده از سفر مهندس بازرگان بعنوان نخست وزیر به خراسان
محسن قناويزچي: طاهر احمد زاده بزرگ مردی است که تکرار شدنی نیست. خاطرم هست پس از...
IMAGE
غروب خورشید یک اسطوره
حسن یوسفی‌اشکوری:   اصطلاحات و عناوین در زبان رایج و محاوره‌ای فارسی دیری است که...
IMAGE
طاهرآقا احمدزاده؛ هفت دهه مبارزه
مرتضی کاظمیان : انگار همین دیروز بود، بهار ۱۳۸۰؛ از زیر چشم‌بند و در محوطه کوچک...
IMAGE
طاهرآقا، آخرین آزاده قلندرِ خراسانی
حسن فرشتیان: اولین بار او را در آغوش مردمانی دیدم که عاشقانه او را در خیابان‌های...
IMAGE
همراه با بسته‌نگار
دکتر سیدمحمدمهدی جعفری: در بهار ۱۳۴۰ به انجمن اسلامی دانشجویان دانشگاه شیراز...
IMAGE
از او یک ترک اولی ندیده‌ام بمناسبت بزرگداشت محمد بسته نگار
مهندس لطف الله میثمی: با محمد بسته‌نگار از بدو ورودش به دانشکده حقوق دانشگاه...
IMAGE
بسته نگار،نگار ما
تقی رحمانی: ارج  نهادن به بسته نگار که نامش محمد است برای  امثال من در چند نکته مهم...

مصاحبه ها

IMAGE
خاطراتی از ۶۰ سال مبارزه، بازخوانی مصاحبه با مرحوم طاهر احمدزاده
کانون به یک پایگاه مهم برای نهضت ملی تبدیل شد و پس از کودتا هم نقش عمده‌ای در نهضت...
IMAGE
تقویت روند کادرسازی علمی در دانشگاه‌ها
تشکیل انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه در گفت‌وگوی «آسمان آبی» با مهندس محمد توسلی:...
IMAGE
تهران و بحران زلزله
گفت و گو با مهندس محمد توسلی: زلزله کرمانشاه و تبعات بعد از آن بهانه‌ای شد تا...
IMAGE
بیانیه های الجزایر در گفتگو با بهزاد نبوی
گفتگوی سایت جماران با مهندس بهزاد نبوی: بهزاد نبوی در این گفت و گو، به بازخوانی،...
IMAGE
چالش های اصلی مدیریت شهر تهران
محافظه کاران نمی خواهند رانت ها را از دست بدهند  گفت وگوی روزنامه آرمان با مهندس...
IMAGE
بازخوانی مصاحبه مهندس توسلی با صدا پیرامون پیامد های اشغال سفارت آمریکا و گروگانگیری
گفت وگوی هفته نامه صدا با مهندس محمد توسلی: زمانی که دانشجویان انجمن‌های اسلامی...
IMAGE
درس ها و عبرت هایی از اشغال سفارت آمریکا
گفت و گوی نشریه دانشجویی مدار با مهندس محمد توسلی:   دانشجویان همواره  قلب تپنده...
IMAGE
تولد کوروش را به‌نام روز همبستگی اقوام ایرانی نامگذاری کنید
 گفت و گوی مهندس امیر خرم با روزنامه آسمان آبی: از زمانی که از تعامل سه‌حوزه تمدنی...
IMAGE
از جریان نفوذی شکست خوردیم. گفتگو با ابراهیم یزدی
سید مهدی دزفولی - تاریخ ایرانی: دکتر ابراهیم یزدی از چهره‌های شناخته‌شده و...
IMAGE
ضرورت گسترش دموکراسی مشارکتی برای پر کردن شکاف‌های قومی در خاورمیانه
گفتگوی روزنامه همدلی با دکتر حبیب الله پیمان: وضعیت آشفته منطقه خاورمیانه،...