توضیحات مهندس توسلی، درباره ارتباط نهضت آزادی با آیت الله خمینی پیش از پیروزی انقلاب

به گزارش خبرنگار امتداد، محمد توسلی در همایش بازرگان و انقلاب اسلامی که به همت انجمن اندیشه و قلم برگزار شد، با بیان اینکه دولت مهندس بازرگان را با چالش هایش باید در نظر گرفت؛ اظهار کرد:

اولین چالشی که باید به آن اشاره کنم دیداری است که مهندس بازرگان در پاریس با رهبر انقلاب داشتند. رسم بود که همه به نوعی با رهبر در پاریس بیعت می کردند. مهندس بازرگان ساعت ها مذاکره کردند و قرار بود ایشان هم نامه ای به مانند بیعت بنویسند اما ایشان ایستادند و گفتند باید با یارانم در ایران صحبت کنم. همین موضوع یک چالشی ایجاد کرد.

مهندس بازرگان به ایران آمدند در حزب مشورت کردند و بیانیه ای حزب داد که چون طی یک سال اخیر مردم رهبری آیت الله خمینی را پذیرفتند ماهم می پذریم. بحث حاکمیت رای ملت است.

در حکمی که آیت الله خمینی به مهندس بازرگان دادند این بود که به حکم شرع و خواست مردم من این حکم را به شما می دهم ، در نامه پاسخ ، مهندس بازرگان هم بر رای مردم تاکید می کنند. او با یک نگاه راهبردی این کلمات را در ۱۵ بهمن سال ۵۷ استفاده می کند «تشکر از ملت ایران می کنم که آیت الله مکرر تصریح می کنند که به نام ملت و برای ملت قدم ها را برداشته اند.»

چالش بعدی رفراندوم انقلاب اسلامی است .مردم قرار شد به جمهوری اسلامی ای که در پاریس و در بانگ رسانه های جهانی گفته بودند و با تاکید بر اینکه جمهوری اسلامی که حتی مارکسیست ها هم حق اظهار نظر دارند، در پای صندوق رای حاضر شوند. مهندس بازرگان گفتند به جمهوری دموکراتیک اسلامی رای دهیم چون در اساس نامه شورای انقلاب هم آمده بود. اما امام خمینی فرمودند جمهوری اسلامی نه یک کلمه کم و نه یک کلمه زیاد. مهندس باز گان می دانستند که واژه دموکراتیک جلوی انحراف را می گیرد.

امام خمینی با اصلاحاتی گفتند که این قانون اساسی که تهیه شده را به رفراندوم بگذارید، شما به مردم قول دادید مجلس مواسسان تشکیل می شود و رفراندوم نقض پیمان است. کسانی همچون مرحوم مطهری پادرمیانی کردند و مجلس خبرگان قانون اساسی تشکیل شد. روحانیون سنتی در این مجلس از پیشنهاد مرحوم آیت در باب اصل ولایت فقیه حمایت همه جانبه کردند. برخی از اعضای دولت نامه اعتراضی نوشتند و در این زمینه برخورد با برخی از وزرای دولت موقت شکل گرفت.

چالش بعدی ظرایفی است که هم در حکم نخست وزیری و هم پذیرش استعفا ایشان وحود دارد. در هر دو سند آیت الله خمینی مراتب اعتماد خود به دیانت و سلامت مهندس بازرگان را اعلام می کنند. با یک لحن بسیار مثبت تمام سوابق علمی و مبارزاتی ایشان را تایید می کنند. اما بعد سخنانی مطرح می کنند که متفاوت است با این متون.

من شش ماه در نجف با آیت الله خمینی بودم و با روحیات ایشان آشنا هستم. ایشان جایی گفتند ولله قسم من مخالف نخست وزیری بازرگان بودم، از لحاظ تاریخی جای سوال دارد که چه اتفاقی افتاده است؟!

چالش بعدی نامه ای است سال ۶۶ نوشته شد و سال ۶۸ محتشمی پور انتشار داده است. نامه های امام همیشه باید به خط و امضا خودشان باشد که بعد از فوت امام آقای منتظری گفت این نامه به خط و امضا ایشان نبوده است.

چالش بعدی اختلافاتی است که بین احزاب بوجود آمد. آیت الله خمینی در این میان نامه ای منتشر کردند و از ولایت مطلقه فقیه نام بردند. این موضوع حادثه خیلی مهمی است. مهندس بازرگان با یک جمع خبره کار پژوهشی انجام دادند که اصل ولایت مطلقه فقیه را به استناد قرآن و سنت و عترت با توجه به جنبه های سیاسی و اجتماعی آن بررسی کردند. این نشریه در اواخر سال ۶۶ تهیه شد. با نامه و امضا مهندس بازرگان برای تمام مراجع قم و آیت الله خمینی و مسئولین فرستاده شد و گفته شد این کار پژوهشی است که هرجای آن اشتباه بود به ما متذکر شوید. حتی یک نامه هم دریافت نشد.

چالش های مهندس بازرگان بعد از خرداد ۶۰ هم مورد توجه است. در مجلس کریدوری بود که مرگ بر بازرگان گفته بود اما به رقم تمام هزینه ها و بازداشت ها ایستادند و به رسالت خود ادامه دادند. حتی در اردیبهشت ۶۸ جمعی از رهبران نهضت آزادی به بهشت زهرا رفتند مجموعه را دستگیر کرده و به کهریزک بردند و صحنه اعدام فراهم کردند.

باید توجه کنیم آن نگاه مهندس بازرگان با توجه به نگاه امروز جوانان پیام مهمی برای همه مدیران جامعه ما است.

مقالات و دیدگاه ها

IMAGE
در نقد سخنان حجت الاسلام احمد خاتمی
مهندس امیر خرم: در روز بیست و دوم بهمن ماه و در سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی، ریاست...
IMAGE
دادستان و توجیه مرگ
علی مزروعی: دادستان تهران درباره مرگ کاووس سیدامامی اینگونه نوضیح داده است:...
IMAGE
صاعقه مرگ سیدامامی در زندان
عمادالدین باقی: یکشنبه ۲۲ بهمن ۹۶ ساعت ۳ بامداد در خبرها تیتری دیدم که چون صاعقه...
IMAGE
ظهور دوباره احمدی نژاد
احمد زیدآبادی: از نگاه من محمود احمدی نژاد، به عنوان یک مدیر اجرایی، آدم متوهمی...
IMAGE
جاسوسی فعالان محیط زیست و خیانت خیرین مدرسه ساز!
رضا علیجانی: وقتی رهبران یک کشور توهم توطئه داشته باشند همین امر به بدنه امنیتی...
IMAGE
راه حل را از یک جای دیگری از یک گروه مستقلی باید آغاز کرد
بخش هایی از نطق دکتر عبدالکریم سروش در مورد اعتراضات سراسری در ایران: خیلی عجیب...
IMAGE
دکتر سیدامامی؛ قتل، نه خودکشی
مرتضی کاظمیان: دکتر کاووس سید امامی، استاد جامعه‌شناسی و علوم‌سیاسی، و کنش‌گر...
IMAGE
انتخاب “پوشش”، حق زنان است
نرگس محمدی: سال‌هاست “پوشش زنان”، دستمایه حکومتگران در سیطره بر جامعه، تحکیم...
خوش خدمتی یک قاتل! در پاسخ به یاوه سرایی های جلال الدین فارسی درمورد امام موسی صدر
علیرضا کفایی: جلال‌الدین فارسی مجدداً سخنان قبلی خود علیه امام موسی صدر و میرحسین...
IMAGE
روایت یک وکیل فرانسوی از مرحوم قطب‌زاده و آقای خمینی در پشت صحنه انقلاب
سی و هشت سال پس از سقوط رژیم شاه، کریستیان بورگه (Christian Bourguet)، وکیل فرانسوی از نقشش...

مصاحبه ها

IMAGE
امید در جامعه‌شناسی
گفتگوی مجله خبری انجمن جامعه شناسی با سارا شریعتی: سوال: اگر بتوان گفت خوانش فلسفه...
IMAGE
دلایل اقتصادی در انقلاب ۵۷
گفتگوی عصر ایران با دکتر علی رشیدی: ایران در سال‌های ۱۲۸۵ و ۱۳۵۷ خورشیدی دو انقلاب...
IMAGE
احمد خمینی به دنبال رهبری آینده بود
پرونده ویژه زیتون در گفت‌وگو با حجت الاسلام حاج احمد منتظری: زیتون-احسان...
IMAGE
«اهداف مطرح شده در انقلاب ، عینیت پیدا نکرد»
گفتگوی دکتر حبیب الله پیمان با انصاف نیوز: «حبیب‌الله پیمان»، فعال سیاسی، ضمن...
IMAGE
ضرورت اصلاح قوه قضاییه
گفتگوی روزنامه اعتماد با محمد جواد فتحی، نماینده مجلس:   درحالی که رییس قوه قضاییه...
IMAGE
سنگ بنای «سپاه» صبح 23 بهمن گذارده شد
گفت و گوی روزنامه سازندگی با مهندس محمد توسلی: بیست‌وسوم بهمن 1357 اولین روز پیروزی...
IMAGE
گفت و گوی جوادکاشی با پیمان؛ رادیکالیسم،با حفظ ارزش‌های بنیادین لیبرالیسم
گفت وگوی ایران فردا با دکتر حبیب الله پیمان: ایران فردا - (محمدجواد...
IMAGE
دولت موقت قراردادهای اتمی را فسخ نکرد بلکه آنها را معلق گذاشت؛ گفتگو با فریدون سحابی
گفت‌و‌گوی «نسیم بیداری» با دکتر فریدون سحابی: دکتر فریدون سحابی (۱۳۱۶) استاد...
IMAGE
دولت باید در مسائل سیاسی و اقتصادی قاطعیت به خرج دهد
گفتگوی محمد بسته نگار با اعتماد آنلاین: محمد بسته نگار در گفت‌وگو با اعتمادآنلاین...
IMAGE
روایت هرمیداس باوند از دستاوردها و ناکامی های انقلاب ۵۷ در گفت وگو با «ابتکار»
گفتگوی ابتکار با دکتر هرمیداس باوند: ایران به خودی و غیرخودی تقسیم شده است. وقتی...